Η Ορθόδοξη εκκλησία σε πολλά θέματα, έχει μια πραγματικά ορθόδοξη θεολογία. Το Σύμβολο της Νίκαιας, η αντι-prosperity νοοτροπία, οι υπέροχες νηπτικές προσεγγίσεις, μια πλούσια υμνολογική παράδοση είναι μόνο μερικά από τα όμορφα στοιχεία που συναντάμε στην Ορθόδοξη εκκλησία. Δυστυχώς όμως και στην Ορθόδοξη εκκλησία υπάρχει μια σειρά από πρακτικές που δεν συμφωνούν με την Αγία Γραφή.
Μία χαρακτηριστική από αυτές τις πρακτικές είναι η ύπαρξη και η προσκύνηση των εικόνων, που καθιερώθηκε με την “σύνοδο” του 843. Επισήμως, η Ορθόδοξη εκκλησία ισχυρίζεται πως η προσκύνηση αυτή είναι “τιμητική”. Απ’ την στιγμή όμως που οι άνθρωποι θυμιατίζουν, ανάβουν καντήλια και αποδίδουν θαύματα σε εικόνες, αντιλαμβανόμαστε πως η πρακτική αυτή, πιθανότατα έχει ξεφύγει από την τιμητικό της χαρακτήρα.
Μάλιστα, ο σεβαστός Μητροπολίτης Ιωαννίνων Θεόκλητος σε συνέντευξη που έδωσε στην εφημερίδα “Τα Νέα” στις 9 Δεκεμβρίου 2002, είπε μεταξύ άλλων: “Όταν ο πιστός ταυτίζεται με μια εικόνα, αυτό είναι ειδωλολατρία και εμείς έχουμε την ευθύνη διότι ενθαρρύνουμε την ειδωλολατρία όταν περιάγουμε τα λείψανα των αγίων για να γεμίσουμε τα παγκάρια της Εκκλησίας”. Ενώ έκλεισε την συνέντευξή λέγοντας: “Δυστυχώς, ο χριστιανισμός έχει φορτωθεί παρά πολύ με ειδωλολατρισμό. Πρέπει όσοι ευαγγελίζονται τον λόγο του Θεού να μπορούν να στενοχωρήσουν μερικούς χριστιανούς λέγοντάς τους την αλήθεια. Δυστυχώς, η ιστορία με τα κειμήλια είναι παλιά. Από τότε που η Εκκλησία έγινε θρησκεία και από τότε που η Αποκάλυψη έγινε χριστιανισμός.”
Η αλήθεια είναι πως ο Θεός στην Αγία Γραφή ποτέ δεν έδωσε εντολή να προσκυνούνται εικόνες, έστω και τιμητικά. Αντίθετα μια από τις βασικές εντολές του Θεού ήταν: “Μη κάνεις για τον εαυτό σου είδωλο μήτε ομοίωμα κάποιου, από όσα είναι στον ουρανό επάνω ή όσα είναι στη γη κάτω ή όσα είναι στα νερά κάτω από τη γη• μη τα προσκυνήσεις μήτε να τα λατρεύσεις.” (Έξοδ. 20:4-5). Οι υποστηρικτές των εικόνων βέβαια, διακηρύττουν πως ”οι εικόνες δεν είναι είδωλα”. Ακόμα και αν πούμε πως αυτό ισχύει, η λέξη “ομοιώματα” της παραπάνω Γραφικής περικοπής, καλύπτει πλήρως τις εικόνες. Οι εικόνες είναι ομοιώματα προσώπων, και η Γραφή μας καλεί, ούτε να τις προσκυνήσουμε, ούτε να τις λατρέψουμε.
Η Αγία Γραφή είναι απολύτως ξεκάθαρη, σχετικά με τον τρόπο που θέλει ο ίδιος ο Θεός να τον λατρεύουμε και να τον προσκυνάμε: “Οι αληθινοί προσκυνητές θα προσκυνήσουν τον Πατέρα με πνεύμα και με αλήθεια• επειδή, ο Πατέρας τέτοιου είδους ζητάει να είναι εκείνοι που τον προσκυνούν.” (Ιωάν. 4:23). Ο Θεός ζητά προσκύνηση “εν πνεύματι”. Δεν μπορούμε ν’ αντικαταστήσουμε “τη δόξα του άφθαρτου Θεού σε ομοίωμα εικόνας φθαρτού ανθρώπου!” (Ρωμ. 1:21-23).
Ευτυχώς η απεικόνιση του Θεού (της Αγίας Τριάδας), δεν περικλείεται στην παράδοση της Ορθόδοξης εκκλησίας, και οι εικόνες που το κάνουν αυτό είναι Ρωμαιοκαθολικής προέλευσης (αν και αδικαιολόγητα υπάρχουν πολλές τέτοιες εικόνες μέσα σε Ορθόδοξους ναούς), όμως σαφώς υποστηρίζεται η απεικόνιση και η προσκύνηση των Αγίων. Αν εξετάσουμε την Αγία Γραφή, θα δούμε πως οι άγιοι άνθρωποι του Θεού, ποτέ δεν ζήτησαν προσκύνηση, μάλιστα προσπάθησαν να την αποφύγουν με κάθε τρόπο. Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση του Πέτρου όταν ο Κορνήλιος πήγε να τον προσκυνήσει. Ο Πέτρος του είπε: “Σήκω επάνω• και εγώ ο ίδιος άνθρωπος είμαι.” (Πράξ. 10:26). Ο Πέτρος δεν κάθισε να τον ρωτήσει “Πως με προσκυνάς; Λατρευτικά ή τιμητικά;”, του είπε αμέσως ”σήκω πάνω”. Γνώριζε πως η προσκύνηση και η λατρευτική τιμή ανήκει μόνο στο Θεό. Άλλη περίπτωση είναι του Παύλου και του Βαρνάβα στα Λύστρα (Πραξ. 14:11-18). Οι Άγιοι δεν δέχτηκαν τη προσκύνηση όταν ζούσαν. Δεν υπάρχει κάποια Γραφική ένδειξη που να μας δείχνει πως είναι πιθανόν να την δεχτούν τώρα στα “ομοιώματα” τους, των οποίων τη κατασκευή ο Θεός, ούτως ή άλλως, την απορρίπτει.
Ακόμα να ξεκαθαρίζουμε πως ούτε οι άγγελοι δέχονται προσκύνηση. Όταν ο Ιωάννης έπεσε να προσκυνήσει έναν άγγελο τότε αυτός τον εμπόδισε λέγοντας: “Πρόσεχε, μη το κάνεις αυτό• εγώ είμαι σύνδουλός σου, και των αδελφών σου, που έχουν τη μαρτυρία τού Ιησού• τον Θεό προσκύνησε.” (Αποκ. 19:10).
Η Αγία Γραφή μας λέει πως πρέπει να φυλάμε τις ψυχές μας (Δευτ. 4:15-16), να προσέχουμε τον εαυτό μας (Δευτ. 4:23) και μην υπερηφανευτούμε (Ιεζεκ. 7:20) ώστε να καταφύγουμε σε εικόνες. Εξάλλου ο Παύλος μιλώντας στην Αθήνα, είπε: “Αφού, λοιπόν, είμαστε γένος τού Θεού, δεν πρέπει να νομίζουμε τον Θεό ότι είναι όμοιος με χρυσάφι ή ασήμι ή πέτρα, χαραγμένα με τέχνη και επινόηση ανθρώπου.” (Πράξεις 17:29).
Είδαμε λοιπόν τι λέει η Αγία Γραφή, το μοναδικό θεόπνευστό βιβλίο (2 Τιμόθ. 3:16) για τις εικόνες.
Πρόσφατα σχόλια